Poesjkin & Boland



UITGELICHT:
Weegschaal de aarde


HOME
VERWACHT
RECENT VERSCHENEN
informatie voor de BOEKHANDEL
AUTEURS & RECENSIES:
• Auteurs A-B
• Auteurs C-K
• Auteurs L-R
• Auteurs S-Z

CONTACT


NON-FICTIE

NIEUWE GESCHIEDENIS
• memoires Willem Oltmans
GESCHIEDENIS
ECONOMIE
JURIDISCH
ACTUALITEIT
VLUGSCHRIFTEN


FICTIE

PROZA
POËZIE
TONEEL
WAARGEBEURDE VERHALEN
POLITIEKE PROZA/ESSAYS
KINDERBOEKEN


LITERAIRE VERTALINGEN
RUSSISCH
ENGELS
SPAANS
FRANS


SAMENWERKING

HUMANISTISTEN
VRIJDENKERS


IMPRINT

UITGEVERIJ SCHOKLAND
UITGEVERIJ BÉATRICE SMEETS


DISTRIBUTIE
SAM BROERSMA
ELISABETH GREBER
RONDOS


UITVERKOCHT

IN MEMORIAM
De novellen in verzen

HERZIENE TWEEDE DRUK

Verzameld werk Alexandr Poesjkin deel 1

Vertaald door Hans Boland

Novellen in verzen zijn berijmde korte verhalen met een liefdesintrige; behalve Poesjkins eersteling in dit genre, Roeslan en Ljoedmila, hebben al zijn novellen in verzen echter ook een sociaal dan wel een historisch thema. In zijn "Romantische" of "Zuidelijke" versvertellingen (De krijgsgevangene van de Kaukasus, De roverbroers, De fontein van Bachtsjisarai en De zigeuners) staat het conflict tussen de "beschaafde" en "wilde" samenlevingen centraal; daarnaast schreef hij drie komisch-satirische novellen in verzen (het blasfemische Gabriëlslied, het "nihilistische" Graaf Nullin en Het huisje in Kolomna, waarin hij de draak steekt met de poëzie zelf); Angelo is een didactisch-moralistisch antwoord op Shakespeare's Measure for Measure; Poltava en De Bronzen Ruiter, die tot zijn mooiste werk worden gerekend zijn historische novellen.


De andere novellen in verzen opgenomen in dit deel zijn: Vadim, Tazit en Jezerski.
Het literaire genre van de novelle in verzen (Russisch: "poèma") heeft vanaf het begin van de negentiende eeuw tot op heden altijd een zeer belangrijke rol gespeeld in de Russische poëzie. In de Russische literatuurgeschiedenis zijn Poesjkins novellen in verzen net zo'n begrip als de romans van Dostojewski of het toneelwerk van Tsjechov.

INKIJKJE

ISBN 9789067283113
NUR 302
352 pagina's
EUR 28,00
bestellen

de eerste druk verscheen op 12 juli 1999

 

 


recensie Brieven - Filter

Tijdschrift over vertalen
jaargang 24 nummer 1, maart 2017

door Sophie Levie

 

 


Poesjkin & Boland

De schrijver - Alexandr Poesjkin Alexandr Poesjkin (1799 - 1837) wordt algemeen beschouwd als de grootste Russische dichter. Hij werd geboren in Moskou, als telg van een oud adellijk geslacht. In 1811 werd hij leerling van het keizerlijk lyceum, dat gevestigd was in een vleugel van het Zomerpaleis in de buurt van de toenmalige hoofdstad Sint-Petersburg. Na het eindexamen trad hij in staatsdienst, maar werd in 1820 door tsaar Alexander I (1801 - 1825) vanwege zijn opruiende verzen verbannen naar Moldavië en vervolgens naar Odessa. Hier kwam hij in conflict met de gouverneur-generaal, wiens vrouw hij het hof maakte, en in 1824 werd hij opnieuw overgeplaatst, ditmaal naar het landgoed van zijn moeder in de regio Pskov, niet ver van de grens met Estland. Op 14 december werd een poging tot revolutie, waarbij vele vrienden van Poesjkin betrokken waren, bloedig neergeslagen, en kwam Nicolaas I (1825 - 1855) op de troon. Poesjkin werd teruggeroepen naar de hoofdstad en kwam onder persoonlijk toezicht van de tsaar. In 1831 trouwde hij met de achttienjarige, beeldschone Natalja Gontsjarova. Zes jaar later werd hij in een duel gedood door de maintené van de Nederlandse gezant in Sint-Petersburg. Poesjkin heeft ondanks zijn korte leven een groot oeuvre nagelaten. Zijn lyriek omvat bijna zevenhonderd gedichten. Zijn magnum opus, de roman in verzen Jevgeni Onegin, ontstond tussen 1823 en 1830. In 1820 publiceerde hij zijn eerste novelle in verzen, Roeslan en Ljoedmila, die hem nationale roem bezorgde; zijn belangrijkste novelle in verzen, De Bronzen Ruiter, dateert van 1833. Daarnaast schreef hij drama's en sprookjes, en legde hij de basis voor het Russische proza dat Europa vanaf de tweede helft van de negentiende eeuw veroverde.

 

De vertaler - Hans Boland Hans Boland (1951), slavist, promoveerde op poëzie van Achmatova, die hij tevens in het Nederlands vertaalde. Daarnaast vertaalde hij poëzie van Goemiljov en Rijn en Lermontovs novelle De held van onze tijd. Boland woonde van 1992 tot 1996 in Sint-Petersburg, waar hij als docent aan de universiteit verbonden was.

VERZAMELD WERK

Ter gelegenheid van het Poesjkinjaar (1999) heeft Papieren Tijger in nauw overleg met Hans Boland besloten om het volledige oeuvre van Alexandr Poesjkin te vertalen en uit te geven.

WERELDPRIMEUR

Met het verschijnen van deel 4 was het voor het eerst dat de complete lyriek van Poesjkin in het Nederlands is vertaald. De enige andere taal die daar tot nog toe op kan bogen is het Engels; voor de Engelse vertaling zijn echter zesenveertig vertalers ingeschakeld, zodat Bolands soloprestatie met recht een wereldprimeur mag worden genoemd.

folder Hans Boland

 

 


Brieven
02-06-2016

Verzameld werk Alexandr Poesjkin deel 9

Vertaald door Hans Boland

Een biografie mag nog zo objectief, intelligent en integer zijn, de stem van de biograaf blijft allesbepalend. Een brievenboek heeft een fundamenteel andere inslag. De correspondentie die iemand bij zijn dood nalaat moet het tegen een goede biografie afleggen als het gaat om geboekstaafde feiten en gebeurtenissen, maar stelt elke biografie – ook de autobiografie – in de schaduw als we het karakter van de persoon in kwestie willen leren kennen.

Poesjkins stem klinkt onmiskenbaar en stralend door in zijn werk, maar alleen in zijn brieven spreekt hij rechtstreeks tot ons; dat hij daarbij een andere toehoorder voor ogen had dan wij hem kunnen bieden, doet daar niets aan af. Hij richt zich tot vrienden, collega’s, liefjes, zijn vrouw, het hoofd van de Geheime Politie, de tsaar, maar aan wie hij ook schrijft, wij krijgen de kans mee te luisteren. De inhoud en toon van zijn correspondentie zijn van brief tot brief anders, vaak héél anders; dat op zichzelf vormt als het ware het grondplan van Poesjkins karakter. Elke brief voegt een facet aan zijn persoonlijkheid toe, waardoor deze zich vollediger en in meer detail ontvouwt dan zijn eigen werk of de herinneringen van tijdgenoten dat toelaten.

Dankzij Poesjkins brieven is het ons vergund niet alleen een van Europa’s allergrootste dichters, maar ook een van de meest markante persoonlijkheden uit onze cultuur als een schaduw te volgen.

Zijn epistolaire nalatenschap is een godsgeschenk.


Link naar het VERZAMELD WERK

ISBN 9789067283151
NUR 302
734 pagina's
gebonden boek, met linnen- en stofomslag
EUR 40,00
bestellen

 

Aantekeningen en appendices
02-06-2016

Verzameld werk Alexandr Poesjkin deel 10

Samengesteld door Hans Boland

Toen uitgeverij Papieren Tijger eind vorige eeuw besloot tot een uitgave van het volledige verzamelde werk van Alexandr Poesjkin in Nederlandse vertaling, door één enkele vertaler te verrichten, stelde die zich heimelijk – om niet te worden afgerekend op zijn hoogmoed – ten doel de titanentaak te voltooien vóór hij van zijn aow kon gaan genieten. Dankzij onze politieke beleidsvoerders, die de beoogde leeftijd in hun visionaire wijsheid welwillend oprekten, werd de doelstelling op de valreep gehaald.

Het is zover.

In de afgelopen zeventien jaar (het eerste van de tien delen verscheen in 1999) is Poesjkin van een literair randverschijnsel iemand geworden die ook in de Lage Landen vaste voet aan de grond heeft gekregen, al lijkt de Hollandse zuinigheid hem vooralsnog de plaats te onthouden die hem toekomt: tussen Dante, Shakespeare, Cervantes en Goethe. Er worden theater- en voorleesavonden, lezingen en colloquia aan hem gewijd, zijn naam valt op onverwachte momenten, en zijn werk wordt gelezen – zij het nog altijd veel te weinig, maar dat is met de rest van de allergrootsten weinig anders.

Samen met het complete corpus brieven (deel 9) staat nu ook een uitvoerig, verantwoord notenapparaat ter beschikking van de lezer; daarmee vullen deze beide delen de laatste grote lacune in de Poesjkinreceptie te onzent. Behalve de aantekeningen bij de brieven kan men in dit afsluitende deel de meest noodzakelijke informatie vinden over personen, plaatsen, thema’s en persorganen die in Poesjkins brieven vermeld worden, alsmede de briefverwijzingen naar Poesjkins eigen poëzie en proza. Last but not least is een lijst opgenomen van alle niet-Russische historische figuren die op enig moment in Poesjkins verzameld werk ter sprake komen: een onmisbare stimulans voor een beter begrip van en kennis over de belangrijkste Rus die Europa heeft voortgebracht.

Het woord is aan u!


Link naar het VERZAMELD WERK

ISBN 9789067283168
NUR 302
424 pagina's
gebonden boek, met linnen- en stofomslag
EUR 37,00
bestellen

 

 


Historisch en autobiografisch proza
11-12-2014

Verzameld werk Alexandr Poesjkin deel 8

Vertaald door Hans Boland

Poesjkin had een hartstocht voor geschiedenis. Verbazingwekkend is dat niet. Van vaderszijde stamde hij uit een van de oudste en roemrijkste geslachten van het land: ‘De namen van voorvaders van me duiken overal in onze vaderlandse geschiedenis op.’ (Aanzet tot een autobiografie.) Zijn moeder was de kleindochter van een Afrikaanse koningszoon die via de slavenmarkt van Constantinopel aan het Russische hof terechtkwam en de bijzondere protectie van Peter de Grote wist te verwerven.

Poesjkins non-fictionele proza beslaat naast zijn briljante verhandeling over de opstand van Poegatsjov – briljant als moderne, in wetenschappelijk en stilistisch opzicht onberispelijke analyse van een chaotische, tot dan toe nauwelijks ontgonnen historische periode – ook een reeks min of meer losse aantekeningen over allerlei personen en gebeurtenissen van nationale betekenis. Deze krijgen een grote extra waarde omdat ze zijn opgetekend door de nationale dichter, een buitengewoon scherpzinnig en nieuwsgierig ooggetuige, kind aan huis aan het Russische hof en aan de ambassades van de grote Europese mogendheden, en een persoonlijke kennis – vriend dan wel vijand – van vrijwel iedereen die er wat toe deed in de Russische politieke, kunstzinnige en wetenschappelijke wereld van zijn tijd. Om diezelfde reden zijn Poesjkins dagboekaantekeningen van eminent belang voor iedereen die is geïnteresseerd in de geschiedenis van Rusland. Zijn beschouwingen over Tacitus en de eerste Europese cholera-pandemie, zijn schets van de ontwikkeling van de Franse staatsinrichting, zijn liefdevolle herinneringen aan Karamzin en Djerzjavin: dat alles geeft ons een indruk van de ongelooflijke spanwijdte van zijn denken. Zijn beide reisverslagen ten slotte lijken die van een eenentwintigste-eeuwer op reis door een wereld van twee eeuwen geleden.

Link naar het VERZAMELD WERK

 

ISBN 9789067282994
NUR 302
400 pagina's
gebonden boek, met linnen- en stofomslag
EUR 36,00
Bestellen

 

 


Literair proza
10-01-2013

Verzameld werk Alexandr Poesjkin deel 7

Vertaald door Hans Boland

 

“Hans Boland heeft ons een kraakheldere en springlevende Poesjkin gegeven; zijn vertaling van het Verzameld Werk is een triomf.”
- Tommy Wieringa

 

Poesjkin heeft ondanks zijn korte leven een groot oeuvre nagelaten. Zijn lyriek omvat ruim achthonderd gedichten en hij schreef een aantal ‘novellen in verzen’ die tot de hoogtepunten van de Russische literatuur worden gerekend. Daarnaast is hij de auteur van een klein maar briljant corpus toneelwerken – zijn Boris Godoenov inspireerde Moesorgski tot diens grootse opera – en van een aantal wondermooie sprookjes. Zijn magnum opus, Jevgeni Onegin (bij ons nog altijd beter bekend in de fenomenale operabewerking van Tsjaikovski), ontstond tussen 1823 en 1831.

Poesjkins had het vaak over ‘het nederig proza’. Hij stierf te jong om op dit terrein veel te produceren – hoewel we het altijd nog hebben over ongeveer vijfhonderd manuscriptpagina’s fictie en drie keer zoveel non-fictie, naast zo’n achthonderd brieven – maar wát hij naliet zou voor al zijn grote landgenoten, van Gogol tot Tsjechov, het stilistisch ijkpunt bij uitstek worden.

Link naar het VERZAMELD WERK

ISBN 9789067282796
NUR 302
592 pagina's
gebonden boek, met linnen- en stofomslag
EUR 42,50
Bestellen

 

 


Drama en sprookjes
30-09-2011

Verzameld werk Alexandr Poesjkin deel 6
Vertaald door Hans Boland

Tot Poesjkins toneelwerk behoren: - Boris Godoenov. Als koningsdrama al bijna twee eeuwen lang het absolute hoogtepunt van de Russische toneelliteratuur. Met Jevgeni Onegin en De Bronzen Ruiter beschouwd als het belangrijkste dat Poesjkin heeft nagelaten. Getoonzet door Modest Moesorgski en als zodanig een mijlpaal in de Europese geschiedenis van de opera. - Vier Kleine tragediën. Poesjkin op zijn best: flitsend, origineel in uitgangspunt en visie, volstrekt modern. Mede dankzij de bedrieglijke vanzelfsprekendheid van zijn toon en zijn ‘laconieke’ stijl geldt Poesjkin als de geestelijke tweelingbroer van Mozart. Dat twee van deze stukken zijn geïnspireerd door een Mozart-thema, maakt ze extra fascinerend.

Tot Poesjkins sprookjes behoren het absurdistische relaas van een pope aan wie de duivel belastingplichtig is; het weidse, klassiek-aandoende lied van tsaar Saltaan en zijn heldenzoon en akelige schoonzusters; het pseudo-volkssprookje van een nederige visser en zijn domme vrouwtje; een Russische of liever: poesjkiniaanse variant van ‘Sneeuwwitje’; en een tamelijk macaber sprookje over een luie koning die in het verderf wordt gestort door een castraat en een spookprinses. Russische kinderen worden nog altijd opgevoed met deze sprookjes, en veel Russen houden het meest van Poesjkin om zijn sprookjes.

ISBN 9789067282635
NUR 304
364 pagina's
gebonden boek, met linnen- en stofomslag
EUR 38,00
Bestellen

NBD|Biblion door Willem G. Weststeijn
Zesde deel van het door Hans Boland vertaalde Verzameld Werk van de grote Russische dichter Aleksander Poesjkin (1799-1837), dat in totaal negen delen zal tellen. Met dit deel heeft de vertaler het moeilijkste deel van zijn unieke project achter de rug: na de volledige poëzie en berijmde sprookjes resten hem alleen nog proza en brieven. 'Drama en sprookjes' bevat Poesjkins bekende historische toneelstuk 'Boris Godoenov' en een reeks kortere stukken, waaronder 'De stenen gast' (over Don Juan), 'Ridder Schraalhans' en 'Mozart en Salieri'. Van de vijf sprookjes (korte regels en op rijm) is dat van tsaar Saltaan het bekendste. Bijna alle teksten zijn al eens eerder in het Nederlands vertaald, maar Boland maakt zijn eigen versies, zonder daarbij te leunen op voorgangers (zoals Aleida Schot en Charles B. Timmer). Het gebeurt hoogst zelden dat het complete oeuvre van een buitenlandse dichter in het Nederlands beschikbaar komt. Dankzij dit project zal ook de Nederlandse lezer overtuigd raken van Poesjkins onmiskenbare grootheid.

 

 


Jevgeni Onegin
20-03-2010

Verzameld werk Alexandr Poesjkin deel 5

Vertaald door Hans Boland

Wat zou van al die grote boeken
Die Ruslands glorie zijn en vroeg
Of laat, mits je succes wilt boeken,
Gelezen moeten worden – vroeg
Reeds menigeen zich af – in wezen
Het allergoddelijkste wezen?
Van niets word je zo koud en heet
Als van Misdaad en straf.
Wat heet!
Oorlog en vrede: niets is echter
En realistischer.
Je bent Als Ruslands literaire bent
Gewogen wordt niet jarig.
Echter Onegin is toch zonder meer
Hét nimmer leeg te drinken meer.

Hans Boland

Poesjkin heeft ondanks zijn korte leven een groot oeuvre nagelaten. Zijn lyriek omvat bijna duizend gedichten en hij schreef een aantal ‘novellen in verzen’ die tot de hoogtepunten van de Russische literatuur worden gerekend. Daarnaast is hij de auteur van een klein maar briljant corpus toneelwerken – zijn Boris Godoenov inspireerde Moesorgski tot diens grootse opera – en van een aantal wondermooie sprookjes. Bovendien schreef hij zowel fictioneel als beschouwend proza, dat het stilistisch ijkpunt zou worden voor al zijn grote landgenoten, van Gogol tot Tsjechov.

Zijn magnum opus, Jevgeni Onegin (bij ons nog altijd beter bekend in de fenomenale operabewerking van Tsjaikovski), ontstond tussen 1823 en 1831.

ISBN 9789067283274
NUR 302
244 pagina's
EUR 35,00
gebonden boek, met linnen- en stofomslag
Bestellen

2e DRUK
 

Verslag presentatie, 20 maart 2010
Recensie Sjeng Scheijen - De Groene Amsterdammer, 24 maart 2010
Recensie Aai Prins - De Volkskrant, 15 mei 2010
Hans Boland over Jevgeni Onegin in VPRO's De Avonden Aflevering van 18-02-2010. Telefonisch interview, begint na ongeveer 17 minuten.

NBD|Biblion recensie
Na de vertalingen van Elsa Catz (Kroonder, Bussum, 1949), Jonker (Van Oorschot, Amsterdam, 1989), Stekelenburg en Van Agt (Atlas, Amsterdam 1994) en Lambrecht (Benerus, Antwerpen, 1995) is dit de vijfde keer dat Aleksander Poesjkins beroemde roman in verzen Jevgeni Onegin (1825-33) integraal en berijmd in het Nederlands is vertaald. Het verhaal is eenvoudig. Een blase Petersburgse jonge edelman reist naar zijn landgoed. Een meisje van een naburig landgoed wordt verliefd op hem, maar hij versmaadt haar liefde. Jaren later ontmoet hij haar weer en wordt nu verliefd op haar. Ze is echter inmiddels getrouwd met een generaal en wijst hem af. De manier waarop Poesjkin zijn verhaal vertelt, zowel ironisch als ernstig en met talloze uitweidingen, is ongeevenaard, Jevgeni Onegin bevat een hele encyclopedie van het Russische leven. Bolands vertaling is lichtvoetig en leest heel gemakkelijk. Een fraai deel (het vijfde) in zijn vertaling van Poesjkins gehele oeuvre. - Willem G. Weststeijn

 

 


Late lyriek
27-02-2007

Verzameld werk Alexandr Poesjkin deel 4

Vertaald door Hans Boland

 

Poesjkin is niet rechtstreeks betrokken bij de mislukte opstand tegen de Romanov-tsaren in december 1825. Hij wordt dan ook negen maanden later door de nieuwe tsaar, Nicolaas I, ontlast van de status van politiek balling die hem in 1820 is opgelegd. Het eerste gedicht dat hij als vrij man schrijft is De profeet, een weerslag van de nieuwe status die hij zijn dichterschap toekent na de rampzalig verlopen revolte. Tot aan zijn dood zal hij keer op keer in zijn werk terugkomen op de veranderde situatie, en met name onvermoeid maar vergeefs - pogingen doen om de tsaar tot clementie jegens de opstandelingen te bewegen.

Van zijn drie oude schoolvrienden zijn er twee vanwege hun deelname aan de rebellie naar Siberië verbannen; de derde sterft in 1831. Datzelfde jaar trouwt Poesjkin met het mooiste meisje van het land, Natalja Gontsjarova, met wie hij vier kinderen zal krijgen. Hij wordt gedwongen een vervelend baantje aan het hof te accepteren, zijn financiën zijn weinig rooskleurig, en zijn werk, waarmee hij zijn tijd ver vooruit is, stuit op groeiend onbegrip.

Inmiddels dreigt de homoseksuele Nederlandse gezant in Rusland - koning Willem I is de schoonvader van een zuster van de tsaar - in een schandaal verwikkeld te raken in verband met zijn zogenaamde Franse adoptiefzoon. Om de publieke aandacht af te leiden begint de laatste Poesjkins vrouw het hof te maken. Uiteindelijk is de dichter gedwongen de Fransman voor een duel uit te dagen, en wordt daarbij dodelijk getroffen. Op 29 januari 1837 blaast hij zijn laatste adem uit.

ISBN 9789067282031
482 pagina's
gebonden boek, met linnen- en stofomslag
EUR 40,00
Bestellen

 

 


  • 10-02-2005: Lyriek in ballingschap >>>
  • 18-04-2002: Vroege lyriek >>>
  • recensie Brieven - Filter

    maart 2017

    Poesjkin & Boland
    Brieven
    (02-06-2016)
    Aantekeningen en appendices
    (02-06-2016)
    De novellen in verzen
    (17-06-2015)
    Historisch en autobiografisch proza
    (11-12-2014)
    Literair proza
    (10-01-2013)
    Drama en sprookjes
    (30-09-2011)
    Jevgeni Onegin
    Late lyriek
    (27-02-2007)
    Lyriek in ballingschap
    (10-02-2005)
    Vroege lyriek
    (18-04-2002)
    Developed with QwikZite (version 1.12)