In de reeks Humanistisch Erfgoed publiceert het Humanistisch Historisch Centrum (voorheen Humanistisch Archief) - sinds deel 9 in samenwerking met Papieren Tijger - "materiaal dat interessant genoeg is om in wijdere kring bekendheid te geven, ook al kan daarbij worden volstaan met een beperkte oplage. Het gaat bijvoorbeeld om bronnenoverzichten, verslagen van studiedagen, kleine studies, etc. Materiaal, kortom, dat afkomstig is uit het humanistisch erfgoed, en dat interessant en waardevol is."
Een (her)uitgave van Jan Hovings levensherinneringen en radioredes tegen de Jodenhaat
Vincent Stolk en Bert Gasenbeek (samenstellers)
Humanistisch Erfgoed 17
‘Wat deze vurige, geestdriftige minnaar van het leven geschreven en gesproken heeft over het seksuele en het erotische, over geslachtsleven en liefde, behoort tot het zuiverste en dapperste, wat er in ons land ooit over gezegd is.’ – Hoogleraar filosofie en rechten Leo Polak, 1939
‘Nog diep onder den indruk van de rede van den heer Hoving betuig ik U onzen welgemeenden dank. Het heeft ons Joden tot diep in het hart geroerd hoe een niet-Jood ons volk zoo begrijpt en verdedigt.’ – Anoniem, november 1934
Jan Hoving (1877-1939) was als voorzitter van de vrijdenkersvereniging De Dageraad en redacteur van het tijdschrift De Vrijdenker een van de voormannen van de vrijdenkersbeweging in het Interbellum. Hij verwierf bekendheid met zijn geschriften over liefde en seksualiteit en zijn radioredes tegen het antisemitisme dat hoogtij vierde in de jaren dertig. Bovenstaande uitspraken tonen in één oogopslag de waardering die Hoving kreeg van zijn tijdgenoten.
In dit boek wordt Liefde… en dood, het laatste deel van Hovings autobiografische Levensherinneringen van een vrijdenker, voor het eerst uitgegeven. Vier van de zes van Hovings radioredes tegen de Jodenhaat verschijnen hier als heruitgave. De teksten zijn voorzien van een uitgebreide inleiding waarin ze worden toegelicht en in hun historische context worden geplaatst. De samenstellers hopen met deze (her)uitgave het gedachtegoed van de belangrijke vrijdenker Jan Hoving opnieuw onder de aandacht te brengen.
ISBN 9789067282789
NUR 715
184 pagina's
EUR 15,00 Bestellen
Van jeugdig pacifisme naar geestelijke weerbaarheid 08-03-2012
De Jongeren Vredes Actie (1924-1940) Bert Gasenbeek en Chris Hietland
Humanistisch Erfgoed 16
De Jongeren Vredes Actie (JVA) was een radicaalpacifistische jongerenbeweging die bestond van 1924 tot 1940. Opgericht door een groep bevlogen jonge mensen, probeerde de organisatie leeftijdsgenoten te overtuigen van de noodzaak om zich voor de vrede in te zetten. Begin jaren dertig had de JVA afdelingen door het hele land en telde ruim tweeduizend leden. De JVA deed van zich spreken door het organiseren van congressen, het uitgeven van brochures en het verspreiden van pamfletten. De leden organiseerden antimilitaristische acties en probeerden door middel van petities en grote publieke bijeenkomsten mensen te mobiliseren. In een tijd van toenemende oorlogsdreiging verzette de JVA zich tegen agressief nationalisme en fascisme.
Met de concepten geestelijke weerbaarheid en pacifistische volksverdediging ontwikkelde de jongerenbeweging een geweldloos alternatief voor militaire landsverdediging. Daarbij speelden latere voormannen van het Humanistisch Verbond, als Jaap van Praag, Garmt Stuiveling en Jan Brandt Corstius, een belangrijke rol.
Van jeugdig pacifisme naar geestelijke weerbaarheid beschrijft de geschiedenis van de Jongeren Vredes Actie, geplaatst in de context van het Interbellum. Er is aandacht voor de ontwikkeling die de JVA in de loop van haar bestaan doormaakte, de belangrijkste activiteiten en de ideeën die bij de JVA’ers leefden.
Uitgave in samenwerking met het Humanistisch Historisch Centrum
ISBN 97890672822741
NUR 715
146 pagina's
EUR 13,00 Bestellen
'Liever een dode leeuw dan een levende hond' 09-12-2011
Over de betekenis van de vrijdenker en humanist Leo Polak (1880-1941) Bert Gasenbeek (redactie)
Humanistisch Erfgoed 15
Op 9 december 2011 was het precies zeventig jaar geleden dat de Joodse rechtsfilosoof, vrijdenker en humanist Leo Polak ( 1880-1941) in het concentratiekamp Sachsenhausen overleed. Leo Polak was een strijdbare vrijdenker die durfde te getuigen, en die een verbindende schakel vormde tussen het vooroorlogse vrijdenken en het naoorlogse humanisme.
De essentie van zijn vrijdenken en humanisme getuigt van het besef van de verbondenheid van alle mensen als wezens die zich zo volledig en harmonieus mogelijk moeten kunnen ontplooien, en de erkenning van de mensheid als hoogste eenheid, hoger dan alle andere collectiviteiten die loyaliteit van mensen zouden kunnen eisen: kerk, Christendom, natie.
Deze bundel bevat als kern een drietal beroemde en beruchte redevoeringen van Polak uit de jaren 1931 - 1933; deze waren idealistisch van aard en vonden veel instemming bij met name ongelovigen. Daarnaast zijn er diverse bijdragen die een goed en soms nieuw beeld geven van de rol en betekenis van Polak voor de vrijdenkers; zo had hij op belangrijke momenten een koersbepalende rol in de geschiedenis van de vrijdenkerij.
Uitgave in samenwerking met het Humanistisch Historisch Centrum
ISBN 97890672822734
NUR 715
172 pagina's
EUR 15,00 Bestellen
In gesprek met Erasmus 28-10-2011
Over humanisme, opvoeding en geweldloosheid
Rein Heijne (samensteller)
Humanistisch Erfgoed 14
Ter gelegenheid van de Wereldhumanismedag op 21 juni 2008 lanceerde het Huis van Erasmus het project ‘Brieven aan Erasmus’. Voor het project werden mensen uitgenodigd een brief aan Erasmus (1466-1536), de patroon van het [i]Huis van Erasmus[i], te sturen. De mensen werd gevraagd om in de brieven vanuit hun eigen visie en levenservaringen in te gaan op de actualiteit van Erasmus’ denken.
Boven verwachting kwamen er binnen een jaar tijd ruim twintig brieven binnen, die met veel genoegen werden gelezen. De epistels zijn afkomstig van bekende en van minder bekende Nederlanders en Vlamingen. Onder de schrijvers bevinden zich hoogleraren, journalisten, politici, leerkrachten en andere geïnteresseerde burgers. Uit alle inzendingen spreekt een grote betrokkenheid met het gedachtegoed van een van de bekendste filosofen uit de Lage Landen. Daarom werd besloten deze brieven als bundel uit te geven.
Het geheel biedt een breed en gevarieerd palet van eigentijdse visies op het leven en denken van Erasmus. In de bundel zijn de brieven in drie thematische hoofdstukken gegroepeerd: geweldloosheid, humanisme en opvoeding.
Dat de bundel verschijnt in de reeks het Humanistisch Erfgoed is niet toevallig. Erasmus behoort immers als christelijk humanist, die tolerantie en ondogmatisch denken hoog in het vaandel voerde, onmiskenbaar tot de humanistische traditie.
Uitgave in samenwerking met het Humanistisch Historisch Centrum en Huis van Erasmus
ISBN 97890672822703
NUR 715
82 pagina's
EUR 10,00 Bestellen
Filmpje presentatie 27 oktober 2011
Het vergrootglas van de geest 29-09-2011
Een vergelijkende studie over het denken van J.P. van Praag en hedendaagse auteurs over humanisme in relatie tot spiritualiteit
Alfons Nederkoorn
Humanistisch Erfgoed 13
J.P. van Praag (1911-1981) geldt als een van de grondleggers van het humanisme in Nederland. Het humanisme van Jaap van Praag legt de nadruk op autonomie en weerbaarheid. Deze begrippen vormen in zijn levensovertuiging de kern van de mens in relatie tot de ander.
In Het vergrootglas van de geest is het denken van Van Praag vergeleken met de opvattingen van Kunneman, Todorov en Van IJssel, over humanisme in relatie tot spiritualiteit.
Spiritualiteit heeft de functie van vergrootglas van de geest. Het maakt zichtbaar wat verborgen lag en brengt samen wat gescheiden leek. Spiritualiteit bezielt en is onderdeel van de humanistische levensovertuiging.
De nadruk ligt op humanisme dat, in de woorden van Van Praag, een overtuiging is waarin beleving en beschouwing met elkaar verbonden zijn. Humanisme draagt bij aan een kritische bewustwording van waarden in een onvolmaakte samenleving.
In Het vergrootglas van de geest komt ook de relevantie van het humanistisch denken van Jaap van Praag voor het humanisme in deze tijd aan de orde.
Alfons Nederkoorn is wijsgerig socioloog en heeft als humanistisch geestelijk raadsman in de gezondheidszorg gewerkt.
Uitgave in samenwerking met het Humanistisch Historisch Centrum
ISBN 9789067282659
NUR 715; 694
471 pagina's
EUR 27,50 Bestellen
Rob Tielman 15-05-2010
Een begeesterd humanist
Samengesteld door Bert Gasenbeek en Floris van den Berg
Humanistisch Erfgoed 12
Humanisme is een bewust door mensen gemaakte dynamische levensbeschouwing die zich aanpast aan de specifieke omstandigheden van het moment. Als humanistisch bestuurder drukte en drukt Rob Tielman zijn stempel op het georganiseerde humanisme, niet alleen nationaal, maar ook internationaal.
De invloed van het werk van Tielman overstijgt de kring van humanisten. Met medewerking van Tielman heeft het georganiseerd humanisme een rol gespeeld bij het bevrijden van de verzuilde samenleving uit de paternalistische greep van het christendom en conservatisme. Deze bundel maakt de verspreide teksten die Tielmans visie op humanisme weergeven toegankelijk voor een breed publiek.
Deze rijk geïllustreerde bloemlezing is niet alleen bedoeld om terug te blikken, maar dient ter inspiratie voor het humanisme nu en in de toekomst. Tielmans ideaal van zelfbeschikking is een moreel handvat en daaraan lijkt het wel eens te schorten. Het humanistische ideaal van individuele zelfbeschikking, en de strijd voor concrete vormen daarvan, is nog steeds actueel, en zal het altijd blijven.
Uitgave in samenwerking met het Humanistisch Historisch Centrum
ISBN 9789067282482
NUR 694
309 pagina's
EUR 30,00 Bestellen
Vele jaren lang was Jaap van Praag (1911–1981) onbetwist de leidende figuur in het Humanistisch Verbond en in de Nederlandse humanistische beweging. Niet alleen bestuurlijk en organisatorisch was hij als een spin in het web, ook wat de gedachtenvorming over het humanisme betreft was hij de belangrijkste persoon. In deze bloemlezing wordt een beeld gegeven van de manier waarop Van Praag in de loop der jaren zijn gedachten over het humanisme heeft ontwikkeld. Het ging hem daarbij vooral om de geestelijke weerbaarheid van humanisten.
Bij deze tweede druk is een korte levensschets van Jaap van Praag toegevoegd, geschreven door drs. Bert Gasenbeek, directeur van het Humanistisch Archief en het J.P. van Praag Instituut.
Uitgave in samenwerking met het Humanistisch Historisch Centrum
ISBN 9789067282413
NUR 694
174 pagina’s
EUR 15,00 Bestellen
Vredesduif op eigen vleugels 14-11-2009
25 jaar Humanistisch Vredesberaad Paul Breekveldt
Humanistisch Erfgoed 11
In 2009 is het Humanistisch Vredesberaad (HVB) al 25 jaar een fonkelend lichtje aan de humanistische sterrenhemel. In de tijd van de vredesdemonstraties (Amsterdam, Den Haag) in 1981-1983 was het HVB het steentje in de schoen van het Humanistisch Verbond; een organisatie die niet durfde kiezen tussen politiek links (meelopen met de marsen) en politiek liberaal (niet meelopen). Het Vredesberaad zelfstandig maken, leek voor het toenmalig bestuur van het Verbond dan ook de enige manier om zonder pijn voort te bestaan. Sindsdien heeft het HVB gekozen voor de verdrukten, voor de rechtenlozen en tegen de wapenindustrie en de wapenexport. Vijfentwintig jaar is niet veel, als je het over geschiedenis hebt.
Toch kan je je moeilijk meer voorstellen, hoe het was om onder de doem van de atoombom te leven. En die doem was er: zelfs volkszanger Pierre Kartner (Vader Abraham) wijdde er een meedeiner aan. Vredesduif op eigen vleugels brengt je terug in de tijd van Andropov en Gorbachov, van Helmuth Schmidt, Van Agt en Lubbers. Het volgt de bom, en de schijnvrede erna, geïnteresseerd en betrokken, maar ook met enige afstandelijkheid. En signaleert met een glimlach hoe humanisten er behagen in scheppen om, onder het gebruik van heel veel welgekozen woorden, langdurig met elkaar van mening te verschillen.
Uitgave in samenwerking met het Humanistisch Historisch Centrum
ISBN 9789067282406
NUR 694
152 pagina's
EUR 15,00 Bestellen
'Raadsman, heeft u nog raad?'
Erwin Kamp
‘Raadsman, heeft u nog raad?’ geeft een authentiek en openhartig beeld van het werk van humanistisch geestelijk verzorger Erwin Kamp bij het Korps Mariniers. Na het afronden van zijn opleiding aan de Universiteit voor Humanistiek wordt hij als raadsman bij dit keurkorps geplaatst.
In de tien jaar die daarop volgen, reist hij met de mariniers de wereld rond. Erwin beschrijft in ‘Raadsman, heeft u nog raad?’ zijn uiteenlopende ervaringen als humanistisch raadsman binnen de krijgsmacht. Hij geeft inzicht in zijn werk bij de opleiding van de mariniers in Rotterdam, tijdens zijn uitzendingen met hen in Ethiopië/Eritrea en Irak en zijn plaatsing op Curaçao. Daarbij komen niet alleen de fysiek zware omstandigheden waarin hij terecht komt ter sprake, maar ook de emotionele gebeurtenissen waarin hij wordt betrokken. Hij maakt de lezer deelgenoot van zijn optreden tijdens onder andere: de berg- en wintertrainingen in Noorwegen, een pelotonstraining in de Verenigde Staten en het varen op schepen van de Koninklijke Marine over de Atlantische Oceaan en in het Caribische gebied.
Centraal in zijn werk staan zijn humanistische levensbeschouwing en de inspiratie die hij hieruit haalt om de mens in de krijgsmacht bij te staan. Uit zijn verhalen blijkt zijn respect en waardering voor de mariniers en de noodzaak van een goede zorgverlening voor wat misschien wel een van de meest uitdagende maar ook moeilijke beroepen kan worden genoemd.
Dankzij de medewerking van Bert Gasenbeek, directeur van het Humanistisch Historisch Centrum, is ‘Raadsman, heeft u nog raad?’ een unieke combinatie van persoonlijke ervaringen en objectieve geschiedschrijving geworden. Bert Gasenbeek publiceerde eerder: J.P. van Praag, vader van het moderne Nederlands humanisme (1997), God noch autoriteit (2006) en Humanisme (2007).
ISBN 9789067282345
NUR 715
132 pagina's
EUR 15,00 Bestellen
Teksten en voordrachten van Jan van Zijverden (1928-2003)
Onder redactie van Wilbert Mennings, Wouter Veraart en Pieter Edelman
Humanistisch Erfgoed 10
Met inleidingen van Bert Gasenbeek, Cees Maas, Alexander Maas, en Wouter Veraart en Wilbert Mennings.
In 2003 overleed Jan van Zijverden. Een bevlogen humanist die in de periode 1991-2001 voorzitter was van de Amsterdamse afdeling van het Humanistisch Verbond. Een lokale denker en doener, wiens veelvuldige lokale en praktische activiteiten vergezeld gingen van een al even intense en betrokken intellectuele activiteit. Een erudiet mens en een scherpzinnig denker, die in de beslotenheid van zijn werkkamer en bibliotheek vele artikelen schreef die in de Loopmare, het huisorgaan van het HV Amsterdam, in de periode 1990-2003 zijn verschenen. Daarnaast hield hij talloze voordrachten.
Als intellectueel werd Jan, die zelf psychoanalyticus was, gekenmerkt door een passie voor de filosofie, in het bijzonder voor eigenzinnige denkers als Hannah Arendt, Nietzsche en Lévinas, maar ook voor typisch humanistische boegbeelden als Cicero en Coornhert. In zijn stukken sloeg hij steeds de brug naar de praktijk en het “hier en nu”, en ging hij in op specifieke maatschappelijke misstanden, bijvoorbeeld op het terrein van de zorg, vooral wanneer die gelijkwaardige, tussenmenselijke relaties in de weg stonden.
De bescheiden maar dringende humanistische visie van Jan van Zijverden, zoals die in zijn artikelen en voordrachten naar voren komt, is nog altijd relevant en buitengewoon lezenswaardig. Reden genoeg om een selectie uit zijn werk samen te stellen en te bundelen, en aldus beschikbaar te houden voor toekomstige generaties. Reden genoeg ook om een middag te wijden aan deze veelzijdige denker en doener.
Uitgave in samenwerking met het Humanistisch Historisch Centrum
ISBN 9789067282246
NUR 694
288 pagina’s
EUR 20,00 Bestellen
NBD|Biblion recensie
Bundeling van vijftig artikelen en voordrachten over maatschappelijke thema's, intermenselijke relaties, figuren uit de Europese geestesgeschiedenis en humanisme. De auteur daarvan (1928-2003) was tussen 1991 en 2001 voorzitter van de afdeling Amsterdam van het Humanistisch Verbond. De artikelen zijn gepubliceerd in het afdelingsblad. De bundel opent met biografische informatie en bespreekt de waarde van lokaal actieve humanisten voor de ontwikkeling van humanistisch denken en humanistische organisaties. Gemeenschappelijk noemer van de gebundelde teksten is het gevoelig, argumenterend en kritisch beschouwen om te bevorderen dat de lezers zelf zich een mening vormen over zeer uiteenlopende - en nog steeds actuele - onderwerpen. Aan bod komen onder andere zorg, troost, marktdenken, omgaan met elkaar, goed partnerschap - en als het toch niet anders kan: goed scheiden - en de groeiende neiging om normale levensproblemen gauw in handen te geven van professionals. Verrassend actuele, heldere en inspirerende teksten over een breed scala aan maatschappelijke en intermenselijke thema's.
- F.M. Boon
Zingeving achter de tralies
Veertig jaar Humanistisch Geestelijke Verzorging bij de inrichtingen van Justitie
Elise van Alphen en Wouter Kuijlman
In 1968 gingen de eerste beroepskrachten van de dienst Humanistisch Geestelijke Verzorging bij Justitie aan het werk om geestelijke begeleiding te bieden aan buitenkerkelijke gedetineerden. Dit was de eerste stap in gelijkberechtiging van de geestelijke verzorging op humanistische grondslag met die van de confessionelen. Politici, het gevangenispersoneel en de confessioneel geestelijke verzorgers keken met argusogen naar het humanistische raadswerk. Want wat betekent dat nu eigenlijk, ‘humanistisch geestelijke verzorging’? De eerste humanistisch raadslieden moesten zich in de beginjaren nog bewijzen in de penitentiaire inrichtingen. Er werd hard gewerkt aan de professionalisering van het vakgebied. De gevangenishumanist was al snel niet meer weg te denken binnen het gevangeniswezen.
Samen met de confessionele diensten streed de dienst Humanistisch Geestelijke Verzorging voor het recht van de gedetineerde op een pluriform aanbod van geestelijke verzorging. De bezuinigingen bij Justitie, de veranderende maatschappij en de reorganisaties van het gevangeniswezen kenden hun invloed op de geestelijke verzorging. Sinds 2004 is met de oprichting van de Dienst Geestelijke Verzorging de geestelijke verzorging stevig organisatorisch verankerd binnen de Dienst Justitiële Inrichtingen.
In Zingeving achter de tralies wordt niet alleen een historische schets gegeven van de veertig jaar humanistisch geestelijke verzorging in Nederland, maar wordt ook door praktijkverhalen een inkijk gegeven in het werk van de gevangenishumanist.
Drs. Elise van Alphen (1981) is humanisticus en studeert Wijsbegeerte aan de Universiteit van Amsterdam. Zij is als freelance-schrijver thans verbonden aan het Humanistisch Archief en is redacteur bij LOVER, het tijdschrift voor feminisme, wetenschap en cultuur.
Drs. Wouter Kuijlman (1972) studeerde in 2005 af bij de Universiteit voor Humanistiek op de geschiedenis van Nederlandse vrijdenkerspublicaties in de 19e en 20e eeuw. Vanaf 2001 tot juli 2008 was hij als onderzoeker en beleidsmedewerker aan het Humanistisch Archief verbonden. Hij schreef eerder Een mantel met sterren. Religieus Humanisme in het Humanistisch Verbond dat in de reeks Humanistisch Erfgoed is verschenen.
ISBN 9789067282208
NUR 694
158 pagina's
EUR 12,50 Bestellen
De dageraad van het positief atheïsme 25-09-2008
Jan Hoving over godsdienst en seksualiteit in het interbellum
Vincent Stolk
Humanistisch Erfgoed 9
Het gedachtegoed van vrijdenker Jan Hoving (1877-1939) is belangrijk voor een goed begrip van het intellectuele klimaat in Nederland tijdens het Interbellum.
Naast een bijdrage aan de historiografie van de vrijdenkersbeweging biedt dit boek een analyse van Hovings ‘positief atheïsme’. Dit propageerde hij boven het negatieve atheïsme, dat zich uitsluitend richt op de verbanning van God uit de samenleving, maar voorbijgaat aan de gevolgen daarvan. Hoving wilde de ongelovige een alternatieve levensbeschouwing bieden op atheïstische grondslag.
Uitgave in samenwerking met het Humanistisch Historisch Centrum
ISBN 9789067282178
NUR 694
175 pagina's
EUR 15,00 Bestellen
Recensie NBD/Biblion, F.M. Boon
Thematische biografie van Jan Hoving (1877-1939), die als voorzitter van de vrijdenkersvereniging De Dageraad, redacteur van De Vrijdenker en actief bestuurslid van de Neo-Malthusiaanse Bond een pregnante rol speelde in de Nederlandse samenleving tijdens het Interbellum (1918-1940). De auteur, maatschappijhistoricus, studeerde op dit onderzoek aan de Erasmus Universiteit Rotterdam cum laude af. Hij publiceerde eerder over de gereformeerde kerk van Rotterdam-Feijenoord. Deze uiterst toegankelijke studie - uitgegeven in de reeks 'Humanistisch erfgoed' - belicht een bijzondere hoofdfiguur uit de geestelijke geschiedenis van ons land, inzichtelijk geplaatst in de geesteshistorie van zijn tijd - die bijzonder nauw verbonden blijkt te zijn met thema's die ook in onze tijd sterk spelen. Dit betreft visies op religie, zelfverantwoordelijkheid van de mens, gelijkwaardigheid van man en vrouw, geboortebeperking en gelijke behandeling. Geïllustreerd en voorzien van een uitgebreide bronnenlijst en een personenregister. Een juweeltje van een biografie.
Anton Constandse
Leven tegen de stroom in
Redactie: Bert Gasenbeek, Rudolf de Jong, Pieter Edelman
Hij werd bewonderd om zijn zachtmoedigheid, maar gevreesd om zijn bijtend sarcasme. Hij werd gevangen gezet door zowel de Nederlandse staat als de Duitse bezetter. Aanvankelijk beschouwd als oproerkraaier groeide hij na de oorlog uit tot een gerespecteerd publicist, journalist en radiocommentator. Kortom het leven van Anton Constandse (1899 - 1985) was veelbewogen en vol uitersten.
Het is honderd jaar geleden dat die man van uitersten begon aan zijn leven tegen de stroom in. Dit boek herdenkt hem en introduceert zijn denken aan de hand van thema's die hem na aan het hart lagen (de Tweede Wereldoorlog, seksualiteit, godsdienst, wereldpolitiek et cetera).
Anton Constandse, Leven tegen de stroom in bevat negentien bijdragen van uiteenlopende schrijvers: humanisten, journalisten en mensen die hem persoonlijk hebben gekend. Tezamen geven zij een overzicht van Constandses ideeën en de ontwikkeling daarvan. Voor wie verder wil lezen is er een uitputtend en tot op heden ongeëvenaard bibliografisch overzicht.
Het resultaat is een eerbetoon, een biografie en een inleiding op het ideeëngoed dat nog steeds zeggingskracht en relevantie blijkt te bezitten.
Met bijdragen van: Fleur Bourgonje, André van Well, Peter Zegers, Hans van Deukeren, Rudolf de Jong, Bert Gasenbeek, Harmen van Houten, Pieter Edelman, Gerhard Binkhorst, Jan de Kievid, Marli Huijer, Henk Hofland, Laurens van Krevelen, Hans Ramaer, Kees Slager, Jan Loman en Anton Constandse.
In samenwerking met het Humanistisch Historisch Centrum
